แบรนด์ต่างประเทศต้องมีผู้นำเข้าไทยก่อนเข้า 7-Eleven ไหม

คำตอบสั้น ๆ : ถ้าเป็นอาหาร ต้องมี เพราะการนำเข้าอาหารเพื่อขายต้องได้ใบอนุญาตจาก อย. และผู้นำเข้าต้องเป็นบุคคลหรือนิติบุคคลที่มีทะเบียนพาณิชย์และสถานที่ประกอบการในไทย แบรนด์ที่อยู่ต่างประเทศจึงยื่นในนามตัวเองไม่ได้ คำถามจริงจึงไม่ใช่ "ต้องมีไหม" แต่เป็น "จะให้ใครถือใบอนุญาต" เพราะคนที่ถือใบอนุญาตจะมีผลต่อการเปลี่ยนคู่ค้าในอนาคต

หมวดอื่น เช่น เครื่องสำอาง มีหน่วยงานและขั้นตอนของตัวเอง หลักคิดเรื่อง "ใครถือเอกสาร" ใช้ได้เหมือนกัน แต่รายละเอียดต้องเช็กกับหน่วยงานของหมวดนั้น

สิ่งที่ อย. กำหนดสำหรับผู้นำเข้าอาหาร

• ต้องได้ใบอนุญาตนำเข้าอาหารตามมาตรา 15 พ.ร.บ.อาหาร พ.ศ. 2522
• ผู้นำเข้าต้องมีทะเบียนพาณิชย์และสถานที่ประกอบการในไทย
• ต้องเตรียมสถานที่นำเข้าและสถานที่เก็บอาหารให้เป็นไปตามเกณฑ์
• ต้องมีเอกสารคุณภาพสินค้า และหลักฐานว่าระบบการผลิตของโรงงานต้นทางได้มาตรฐานเทียบเท่าหรือไม่ต่ำกว่า GMP ตามที่ อย. กำหนด
• อาหารบางกลุ่มต้องขออนุญาตผลิตภัณฑ์และได้เลขสารบบอาหารก่อนนำเข้า

หน้าเว็บของ อย. เองแนะนำให้ติดต่อคู่ค้าในไทยเป็นคนดำเนินการยื่นเอกสาร เพราะข้อมูลหลายส่วนมีเฉพาะภาษาไทย

3 ทางที่แบรนด์ต่างประเทศเลือกได้

ไม่มีทางไหนถูกสำหรับทุกแบรนด์ แบรนด์ที่ยังทดลองตลาดมักเริ่มจากผู้นำเข้าหรือผู้จัดจำหน่าย แล้วเขียนเงื่อนไขเรื่องเอกสารไว้ในสัญญาตั้งแต่แรก

คำถามที่ควรถามผู้นำเข้าก่อนตกลง

1. ใบอนุญาตนำเข้าอาหารของคุณยังมีผลอยู่ไหม และครอบคลุมสถานที่เก็บสินค้าที่จะใช้หรือไม่
2. ถ้าเลิกกัน เลขสารบบและใบอนุญาตของสินค้าเราจะจัดการอย่างไร ใครรับค่าใช้จ่ายในการยื่นใหม่
3. ตอนนี้ส่งของให้ร้านไหนอยู่บ้าง ถ้าเป้าหมายคือ 7-Eleven ผู้นำเข้าที่ไม่เคยส่งของเข้าร้านสะดวกซื้อ อาจต้องหาผู้จัดจำหน่ายอีกทอด
4. เก็บสินค้าอย่างไร โดยเฉพาะสินค้าที่ต้องคุมอุณหภูมิหรืออายุสั้น
5. จะส่งข้อมูลอะไรกลับมาให้แบรนด์ ยอดนำเข้า ยอดส่งเข้าร้าน และสต็อกคงเหลือ ถี่แค่ไหน
6. ถ้าแบรนด์อยากเปิดร้าน TikTok Shop ในไทย จะใช้สินค้าล็อตเดียวกันได้ไหม และจะถือว่าทับช่องทางของผู้จัดจำหน่ายหรือไม่

ข้อ 2 และ 6 คือเรื่องที่มักไม่มีใครถามตอนเริ่ม แต่กลายเป็นปัญหาเมื่อยอดขายไม่เป็นไปตามแผน

ข้อผิดพลาดที่เจอบ่อย

• เลือกผู้นำเข้าจากค่าบริการถูกที่สุด แล้วมารู้ทีหลังว่าไม่มีช่องทางเข้าร้าน
• ให้ผู้จัดจำหน่ายถือทุกอย่างโดยไม่เขียนเงื่อนไขตอนเลิกกัน สินค้าขายได้ก็จริง แต่แบรนด์เปลี่ยนคู่ค้าไม่ได้
• รีบเปิดบริษัทเองก่อนรู้ว่าคนไทยซื้อไหม ต้นทุนคงที่เกิดก่อนยอดขาย

ข้อจำกัด

• บทความนี้อธิบายกรณีอาหารตามข้อมูลของ อย. หมวดอื่นมีขั้นตอนต่างกัน
• ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย เรื่องการเปิดบริษัทและการถือหุ้นของต่างชาติควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ
• เงื่อนไขของแพลตฟอร์ม TikTok Shop สำหรับผู้ขาย ให้ตรวจกับ TikTok Shop โดยตรง

คำถามที่พบบ่อย

แบรนด์ต่างประเทศถือใบอนุญาตนำเข้าอาหารเองได้ไหม? ต้องมีทะเบียนพาณิชย์และสถานที่ประกอบการในไทย แบรนด์ที่ไม่มีบริษัทในไทยจึงต้องใช้ผู้นำเข้าไทย หรือเปิดบริษัทในไทยเอง

ผู้นำเข้ากับผู้จัดจำหน่ายต้องเป็นบริษัทเดียวกันไหม? ไม่จำเป็น บางแบรนด์แยกกัน บางแบรนด์ใช้บริษัทเดียว ข้อสำคัญคือเขียนให้ชัดว่าใครถือเอกสาร และถ้าเลิกกันจะทำอย่างไร

เปลี่ยนผู้นำเข้าแล้วสินค้าขายต่อได้ทันทีไหม? ไม่ควรคาดว่าจะได้ทันที ถ้าบริษัทใหม่เป็นนิติบุคคลคนละราย ให้เผื่อเวลายื่นเอกสารใหม่ และวางแผนสต็อกช่วงรอยต่อ

แหล่งอ้างอิง

• อย. การนำเข้าอาหาร (คุณสมบัติผู้นำเข้า ใบอนุญาต สถานที่ และ GMP ภาษาอังกฤษ): https://en.fda.moph.go.th/entrepreneurs-food/food-importation-01/
• อย. คู่มือสถานที่นำเข้าอาหาร: https://food.fda.moph.go.th/public-guide/category/permission-to-import-food-places
• info.go.th การแก้ไขใบอนุญาตนำเข้าอาหาร: https://info.go.th/procedure/9a97a37f-5539-4cd3-8786-a287166aa5f2/view
• เช็กลิสต์สัญญาตัวแทนจำหน่ายหลัก: https://www.flowupth.com/th/insights/master-distributor-agreement-checklist

คู่มือที่เกี่ยวข้อง: อยากส่งสินค้าเข้า 7-11 ต้องหาผู้จัดจำหน่ายหรือดิสทริบิวเตอร์ (Distributor) อย่างไร และเจรจาตัวแทนจำหน่ายหลักอย่างไร

Flowup ช่วยอะไรได้บ้าง: บริการ · ติดต่อ Flowup · บทความเชิงลึก